Ciało kobiety to dynamiczny system, silnie uzależniony od wahań hormonalnych zachodzących w trakcie różnych etapów cyklu menstruacyjnego. Przykładowo po owulacji następuje ważna w przygotowaniu organizmu do ciąży faza lutealna. Zobacz, po czym ją rozpoznać oraz jakie hormony odgrywają w niej największą rolę.

Kiedy wypada faza lutealna cyklu menstruacyjnego?

Faza lutealna (wydzielnicza) to jedna z faz cyklu miesiączkowego, która poprzedza miesiączkę. Zaczyna się po owulacji, trwa w prawidłowym cyklu 14 dni¹ i zwykle przypada na okres między 15. a 28. dniem, choć jej długość może się nieznacznie różnić u poszczególnych kobiet². W tym czasie z pękniętego pęcherzyk powstaje ciałko żółte, które produkuje duże ilości progesteronu. Hormon ten przygotowuje organizm do ewentualnej ciąży³.

Jakie hormony wydzielane są w fazie lutealnej?

Kiedy następuje faza lutealna, w organizmie zachodzi czas najwyższego wydzielania progesteronu w trakcie cyklu³. Jego stężenie stopniowo rośnie i osiąga najwyższy poziom około 21. dnia². Norma progesteronu w fazie lutealnej wynosi zazwyczaj od 1,83 do 23,9 ng/ml. Hormon ten pełni kilka istotnych funkcji, m.in.:³

• przygotowuje błonę śluzową macicy do zagnieżdżenia się zarodka;

• zmniejsza kurczliwość macicy;

• wpływa na układ odpornościowy, aby sprzyjał utrzymaniu ciąży;

• hamuje wydzielanie hormonów odpowiedzialnych za dojrzewanie kolejnych pęcherzyków (FSH i LH).

Jeśli dojdzie do zapłodnienia, wysoki poziom progesteronu jest utrzymywany, co umożliwia rozwój ciąży³.

Inne hormony fazy lutealnej

Ponadto w fazie lutealnej nadal wydzielane są estrogeny, które wspierają m.in. produkcję prolaktyny, a pod jej koniec wyraźnie zmniejsza się stężenie estradiolu. Ciałko żółte produkuje również inhibinę, która wpływa na regulację poziomu hormonu FSH².

Około 24. dnia cyklu rozpoczyna się proces zanikania ciałka żółtego. W jego przebiegu uczestniczą m.in. prostaglandyny oraz oksytocyna, które przyczyniają się do zakończenia fazy lutealnej i pojawienia się miesiączki, gdy nie dojdzie do zapłodnienia².

Jakie są objawy fazy lutealnej?

Początek fazy lutealnej można rozpoznać na podstawie obserwacji własnego ciała. Charakterystyczne są zmiany w śluzie szyjkowym. Staje się on bardziej wodnisty, zmienia swoją barwę, a jego ilość zazwyczaj się zmniejsza². U niektórych kobiet mogą pojawić się także inne objawy, np. tkliwość piersi lub niewielki wzrost temperatury ciała ok. 0,2-0,3^oC ¹.

Co wspiera fazę lutealną?

Na długość fazy lutealnej wpływają m.in. styl życia, dieta oraz odpowiednia podaż składników odżywczych². Dlatego, aby dodatkowo wspierać szanse na zajście w ciążę, warto zadbać o zbilansowane odżywianie. Jeśli pożywienie nie pokrywa dziennego zapotrzebowania na witaminy i składniki mineralne można sięgnąć po suplement diety z serii Pueria ze składnikami zalecanymi przyszłym mamom przez PTGiP⁴.

Faza lutealna to ważny etap cyklu menstruacyjnego dla kobiet starających się o potomstwo. Równowaga hormonalna, zdrowy styl życia i dieta mogą wspierać jej prawidłowy przebieg, zwiększając szanse na implantację zarodka i utrzymanie ciąży.

Bibliografia

1. Skrzypulec-Plinta V. Naturalne metody regulacji poczęć. Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/pacjent/ciaza/lista/92883,naturalne-metody-regulacji-poczec (dostęp: 30.04.2026).

2. Radlak K., Faza lutealna cyklu miesiączkowego, Portal Fizjoterapeuty: https://fizjoterapeuty.pl/fizjologia/faza-lutealna-cyklu-miesiaczkowego.html (dostęp: 30.04.2026).

3. Dobrzyń K., Kowalik M.K., Molekularny mechanizm działania progesteronu w żeńskim układzie rozrodczym, Postępy biochemii, Tom 68 Nr 3, 2022: 336-343.

4. Witryna: https://pueria.pl/ (dostęp: 30.04.2026).