Zawód komornik: jak nim zostać?

Przeczytaj co musisz zrobić, żeby zostać komornikiem. Sprawdź, ile zarabia komornik oraz jakie są plusy i minusy tego zawodu.  

 
Zawód komornik: jak nim zostać?
Komornik - fakty i mity / źródło zdjęcia: Depositphotos / depositedhar

Komornik sądowy – bezlitosny egzekutor jak z legendarnego filmu Feliksa Falka, czy neutralny i obiektywny urzędnik państwowy dbający o przestrzeganie prawa? Jaka jest dziś prawda o komorniku?

Kim jest komornik sądowy? 

Komornik sądowy jest urzędnikiem publicznym, do którego obowiązków należy odzyskiwanie od dłużników niezapłaconych należności i wpłacanie ich wierzycielom. Głównym zadaniem komornika jest egzekwowanie zobowiązań finansowych w postaci gotówki lub przez zajmowanie i odsprzedaż majątku dłużnika.

Istotny jest fakt, że komornik działa w imieniu wierzyciela na podstawie wyroku sądu wyrażającego zgodę na egzekucję długu z majątku dłużnika.

Komornik może prowadzić działalność wyłącznie w określonym rewirze komorniczym. Oznacza to, że ma prawo do wykonywania egzekucji sądowych wyłącznie w ściśle wyznaczonym obszarze geograficznym będącym pod jurysdykcją określonego sądu rejonowego. Rewiry komornicze wskazuje Ministerstwo Sprawiedliwości.

Działania komornika reguluje Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji oraz Kodeks postępowania cywilnego, a także Ustawa o ochronie danych osobowych. Komorników obowiązuje też Kodeks etyki zawodowej. Oznacza to, że komornik w swojej pracy musi ściśle przestrzegać przepisów i instrukcji.

Dowiedz się więcej: Ile może zabrać komornik z wynagrodzenia, emerytury lub z konta? Kwota wolna od zajęcia >>

Jak zostać komornikiem?

Aby uzyskać prawa do wykonywania tego zawodu niezbędne jest spełnienie określonych wymogów. Komornik musi być absolwentem prawa. Niezbędne jest też ukończenie 2-letniej aplikacji komorniczej i zdanie egzaminu komorniczego. Komornikiem nie może zostać osoba, która nie ma obywatelstwa polskiego, ma mniej niż 26 lat oraz kiedykolwiek była karana.

Ścieżka kariery komornika sądowego zaczyna się od aplikanta, a następnie asesora komorniczego. Dopiero po odbyciu praktyki na stanowiskach aplikanta i asesora komorniczego można rozpocząć karierę jako komornik.

Po spełnieniu wszystkich wymogów kandydat na komornika musi jeszcze wystosować wniosek do Ministra Sprawiedliwości, który (po uzyskaniu opinii określonej rady komorniczej) powołuje komornika. Niezbędne jest też złożenie ślubowania. Dopiero wtedy komornik może rozpocząć pracę.

Na czym polega praca komornika?

Głównym celem działań komornika jest egzekucja długu, czyli ściągnięcie z majątku dłużnika określonej należności i oddanie jej wierzycielowi. Ogromną część pracy komornika stanowi gromadzenie informacji o majątku dłużnika, sprawdzanie poprawności wniosków, opracowywanie dokumentacji i pism oraz doręczanie zawiadomień sądowych.

Dowiedz się więcej: Otrzymałem pismo od komornika. Co robić? >>

Jeśli komornik uzyska informacje jakim majątkiem dysponuje dłużnik, przechodzi do drugiego etapu działań, czyli zajęcia majątku. Komornik ma prawo do zajęcia części wynagrodzenia, emerytury lub renty, rachunku bankowego, a także ruchomości (czyli np. samochodu, sprzętu RTV i AGD, mebli) i nieruchomości np. domu, mieszkania, działki. Zajęte składniki majątku sprzedawane są na tzw. licytacjach komorniczych.

Dowiedz się więcej: Wyprzedaże komornicze – co i za ile można kupić? >>

To, co komornik może zająć, a co nie oraz jaka jest wysokość kwoty wolnej od zajęcia komorniczego określają szczegółowe przepisy. Przykładowo, komornik nie ma prawa zajmowania przedmiotów związanych z kultem religijnym. Nie można także zajmować świadczeń z pomocy społecznej oraz alimentów.

Jeśli dłużnik zatrudniony jest na umowę o pracę zajęciu podlega 50 procent jego pensji. Natomiast jeśli jest to umowa o dzieło lub umowa zlecenie komornik ma prawo do zajęcia całości zarobków. Do obowiązków komornika należy wystosowanie pisma do pracodawcy dłużnika z żądaniem przekazania określonej kwoty na wskazany numer konta.

Komornik musi szczegółowo przeanalizować stan majątku i sytuację dłużnika oraz działać ściśle z instrukcjami, ponieważ dłużnik ma prawo wnieść skargę na czynności komornicze, jeśli komornik niesłusznie zajmie określone części majątku. A to może skutkować naganą, a nawet skreśleniem z listy komorników.

Komornicy są zatrudnieni w kancelariach komorniczych lub prowadzą je samodzielnie. W tym drugim przypadku mają dodatkowe obowiązki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, czyli księgowe i podatkowe. Ponadto, komornik musi ponosić koszty wynikające z prowadzenia kancelarii komorniczej np. sprzęt komputerowy, telefony, papier, druki, wydawnictwa fachowe itd.

Dowiedz się więcej: Działalność gospodarcza – to musisz wiedzieć >>

Komornik a windykacja

Podobieństwa tych dwóch zawodów wynikają ze zbieżności celów. Zarówno komornik, jak i windykator dążą do odzyskania długu od dłużnika dla wierzyciela. Natomiast różnica jest taka, że windykator działa w imieniu wierzyciela bez nakazu sądu, natomiast komornik prowadzi działania w oparciu o wyrok sądu.

Ponadto, komornik, jako funkcjonariusz publiczny działający przy sądzie rejonowym, ma więcej uprawnień.

Ile można zarobić?

Od kilku do kilkunastu, a nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych miesięcznie. Zarobki związane są przede wszystkim z wysokością opłaty egzekucyjnej, którą reguluje ustawa o komornikach sądowych i egzekucji. Jest to:

  • opłata egzekucyjna wypłacana komornikowi przez wierzyciela „w wysokości 2 procent wartości roszczenia, które podlega zabezpieczeniu, nie mniejsza jednak niż 3 proc. przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego i nie wyższa niż pięciokrotność tego wynagrodzenia”,
  • opłata egzekucyjna wypłacana komornikowi przez dłużnika w wysokości 5, 8 lub 15 procent wyegzekwowanego świadczenia.

Warto podkreślić, że opłata egzekucyjna jest wypłacana komornikowi przez dłużnika tylko wówczas, gdy dług zostanie spłacony. Ponadto, sąd może zmniejszyć wysokość opłaty jeśli uzna, że sytuacja życiowa i finansowa dłużnika jest na tyle trudna, że wypłacenie całości zobowiązania finansowego dłużnika na rzecz komornika jest niemożliwe.

Opłata egzekucyjna nie jest jedynym źródłem dochodu w tym zawodzie. Komornik otrzymuje też wynagrodzenie z tytułu tzw. egzekucji odebrania rzeczy, czyli np. opróżniania lokali oraz za opieczętowanie pomieszczeń. Wszystkie czynności, za które komornik pobiera opłaty stałe są szczegółowo opisane w wyżej wspomnianej ustawie (rozdział 7 – opłaty egzekucyjne).

Jakie cechy powinien mieć komornik?

Doskonała znajomość przepisów prawa jest oczywiście absolutnie niezbędna. Ale oprócz wiedzy merytorycznej w zawodzie tym potrzebne są określone cechy charakteru. Komornik powinien być dokładny, precyzyjny, rzetelny, sumienny, obowiązkowy i punktualny. Z pewnością  przydatne będą również umiejętności negocjacyjne.

Wbrew pozorom zawód komornika jest w dużej mierze związany z relacjami z innymi ludźmi i to właśnie od umiejętności rozmowy zarówno z dłużnikiem, jak i z wierzycielem zależy sukces lub porażka egzekucji.

Trzeba pamiętać, że komornik często na swojej drodze spotyka się twarzą w twarz z ludzkimi dramatami i nieszczęściami. Dlatego zawód ten wymaga sporej odporności psychicznej. Ważne jest, aby nie ulegać emocjom i w każdej sytuacji zachować spokój i opanowanie.

Plusy i minusy zawodu komornika

Do zalet zawodu komornika z pewnością należy zaliczyć wysokie zarobki. Niewątpliwie jest to jeden z ciekawych zawodów obfitujących w wiele wyzwań.

Minusem jest konieczność uczestniczenia w dramatycznych czynnościach egzekucyjnych np. eksmisja z mieszkania, wyważanie drzwi, przeszukiwanie domu. Nie każdy będzie w stanie poradzić sobie emocjonalnie w takich sytuacjach. Ponadto, zawód komornika nie cieszy się dobrą opinią i obarczony jest wieloma negatywnymi stereotypami.

Dlatego niewielu prawników decyduje się na tę ścieżkę kariery. Zainteresowanie zawodem komornika nie jest duże. W 2017 roku zaledwie 230 osób zdecydowało się przystąpić do egzaminu na tę aplikację. Dla kandydatów na komornika wydaje się to być dobrą wiadomością, ponieważ mniejsza liczba komorników w danym rewirze komorniczych powinna generować większą liczbę zleceń, a co za tym idzie możliwość wyższych zysków.

ZOBACZ RÓWNIEŻ

 
Zobacz również