Wolontariat - jak pomóc sobie pomagając innym?

Pomoc bez wynagrodzenia i korzyści, których nie da się wycenić. Taki właśnie jest wolontariat. Podpowiadamy, jak się do niego włączyć!

 
Wolontariat - jak pomóc sobie pomagając innym?
Dlaczego warto zostać wolontariuszem?/ źródło zdjęcia: Getty Images / Artur

Dlaczego warto być wolontariuszem? Wiele osób pomagających tłumaczy, że to unikalna szansa na udzielenie konkretnej i namacalnej pomocy osobom potrzebującym. Wolontariat daje też poczucie realnego wpływu na świat i pozwala na obserwowanie efektu swoich działań. Przekazanie świątecznej pomocy biednej rodzinie według wolontariuszy daje o wiele większe spełnienie niż otrzymanie awansu czy też premii w firmie.

Wolontariat to także szansa na nawiązanie wartościowych przyjaźni, poznanie ciekawych ludzi i zdobycie umiejętności, które cenią również pracodawcy. W naszym materiale opiszemy o sposobach włączania się do działalności wolontariackiej, wskażemy miejsca, gdzie można szukać ciekawych projektów  i wytłumaczymy prawa oraz obowiązki wolontariuszy. Zapraszamy do lektury!

Wolontariat – podstawowe informacje

Jedna z definicji wolontariatu mówi o tym, że jest to świadoma, dobrowolna działalność podejmowana na rzecz innych, wykraczająca poza więzy rodzinne i przyjacielskie.

Bardziej szczegółową definicję prezentuje natomiast Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie z dnia 24 kwietnia 2003 r., która precyzuje, że wolontariuszem jest osoba fizyczna, która ochotniczo (dobrowolnie) i bez wynagrodzenia wykonuje świadczenia na zasadach określonych w ustawie, angażując się w pracę na rzecz m.in.:

  • organizacji pozarządowych,
  • organizacji kościelnych,
  • administracji publicznej.

Powyższy opis podkreśla ważną cechę działań wolontariackich – powinny być one realizowane przy współpracy na przykład z organizacją pozarządową i nie mogą być one związane z działalnością gospodarczą. Jeśli więc konkretna organizacja pozarządowa zajmuje się statutowo pomocą dzieciom i jednocześnie oferuje płatne szkolenia na zasadach komercyjnych, z których finansuje swoje działania, to wolontariusz może się zajmować wyłącznie pomocą w działalności statutowej.

Wolontariat - pomagać można na wiele sposobów!

źródło zdjęcia: Getty Images / Wavebreakmedia

Wolontariat na wiele sposobów

Co można robić, będąc wolontariuszem? Jest wiele możliwości włączania się do akcji charytatywnych, oto wybrane z nich:

Wolontariat w szkole

Może polegać na włączeniu się uczniów danej placówki do akcji charytatywnych albo na sytuacjach, gdy dorośli wolontariusze (czyli na przykład rodzice) pomagają uczniom w odrabianiu lekcji. Popularne są także programy szkolne „Starszy Brat – Starsza Siostra”.

Wolontariat w Domu Dziecka

W tych placówkach wolontariusze bawią się z dziećmi, organizują im zabawy na wolnym powietrzu i pomagają personelowi. Tego typu działania wymagają dobrego kontaktu z dziećmi i ukończonych 18 lat.

Wolontariat w ramach ogólnopolskich akcji

Tutaj dobrym przykładem jest udział w Wielkiej Orkiestrze Świątecznej Pomocy, która prowadzi całoroczną działalność w zakresie ochrony zdrowia. Dla młodych ludzi szczególnie popularne są finały Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy organizowane na początku każdego roku. O tym, jak zostać wolontariuszem WOŚP można się dowiedzieć na oficjalnej stronie internetowej Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy.

Wolontariat w szpitalu

W tych placówkach wolontariusze zajmują się m.in. pomocą w ubieraniu i toalecie chorego, wożeniem pacjentów na badania i udzielają informacji na temat topografii szpitala.

Wolontariat w schronisku dla zwierząt

To propozycja dla miłośników zwierząt, którzy chcą poświęcić im swój prywatny czas. Taka forma akcji charytatywnej może polegać na opiece nad zwierzakami, zbieraniu żywności czy też pomocy w adopcjach. Oczywiście, w ramach współpracy ze schroniskiem można też zająć się sprawami biurowymi, czy też pomocą w promocji działań tej placówki.

Wolontariat europejski/wolontariat za granicą

To propozycja dla osób ze znajomością języków, które chciałyby pomagać poza Polską, w Europie lub na sąsiednich kontynentach. Forma i rodzaj pomocy może być różnorodna, istotne jest także to, że wolontariat zagraniczny cechuje się akcjami długoterminowymi. Jedną z organizacji humanitarnych, która przygotowuje działania charytatywne na rzecz dzieci na całym świecie, jest UNICEF. Zasady wolontariatu w tej organizacji są opisane szczegółowo i w języku polskim na stronie internetowej UNICEF.

Dowiedz się więcej: Jak szybko nauczyć się angielskiego lub innego języka

Przykład wolontariatu - pomoc w schronisku dla zwierząt

źródło zdjęcia: Getty Images / LiudmylaSupynska

Jak zostać wolontariuszem? Od czego zacząć?

Przed podjęciem wolontariatu warto przemyśleć i określić własne zainteresowania, żeby oferowana pomoc była skuteczna i wartościowa. Oto pytania, które warto sobie zadać przed nawiązaniem współpracy z konkretną organizacją:

  • Co potrafisz robić?

W wolontariacie można wykorzystać niemal każde talenty i zainteresowania. Na pewno przyda się znajomość języka obcego, umiejętność programowania czy też doświadczenie w prowadzeniu bloga. Warto ustalić i nawet spisać swoje umiejętności, które przydadzą się w trakcie wolontariatu.

  • Czego chciałbyś się nauczyć?

W ramach wolontariatu możesz liczyć także na zdobycie nowych kompetencji i wiedzy, które później zwiększą Twoją atrakcyjność na rynku pracy. Warto więc wyraźnie ustalić, czego oczekujesz po współpracy z organizacją NGO (ang. non-government organisation – organizacja pozarządowa) i powiedzieć o tym organizatorowi wolontariatu.

  • Działanie w terenie, czy też za biurkiem?

Jeśli jesteś osobą kontaktową i empatyczną, to możesz rozważyć możliwość pomocy osobom chorym lub niepełnosprawnym np. w nauce lub rehabilitacji. W innym przypadku może warto pomóc, organizując prace biurowe lub informatyczne. Ustal też i wyraźnie poinformuj, czy dobrze się czujesz w trakcie pracy w grupie, czy też lepsza i skuteczniejsza będzie działalność indywidualna.

  • Ile masz wolnego czasu?

Czy możesz poświęcić konkretny dzień tygodnia na działania w ramach wolontariatu, czy też bardziej odpowiedni będzie weekend? A może dasz radę poświęcić na pomoc cały tydzień? Na podstawie odpowiedzi na to pytanie możesz ustalić, czy w Twoim wypadku bardziej sprawdzi się wolontariat akcyjny, krótkoterminowy czy też długoterminowy.

Wolontariat – gdzie szukać odpowiednich organizacji?

Jeśli nie znasz okolicznych organizacji pozarządowych i nie orientujesz się w kierunkach ich działania, to powinieneś zgłosić się do najbliższego Centrum Wolontariatu. Ta organizacja działa podobnie jak biuro pośrednictwa pracy i zajmuje się łączeniem wolontariuszy z potrzebującymi.W centrach znajdziesz również interesujące i wartościowe szkolenia, które pomogą Ci w dalszych działaniach (np. na temat pracy w grupie). Wybrane szkolenia mogą być także przydatne w pracy zawodowej.

Oczywistą formą poszukiwań interesującego wolontariatu będzie przeglądanie Internetu. Najwięcej ogłoszeń tego typu można znaleźć na stronie Ogloszenia.ngo.pl (jest to portal organizacji pozarządowych).

Skuteczną, ale dosyć czasochłonną formą poszukiwania wolontariatu jest bezpośredni kontakt z organizacjami lub fundacjami. Warto w tej sytuacji uzbroić się w cierpliwość i zostawić do siebie kontakt, ponieważ może zdarzyć się, że wybrana fundacja nie prowadzi aktualnie działań wolontariackich, ale zorganizuje je w przyszłości.

Kwestie formalne – umowa wolontariacka

Praca na rzecz lokalnej społeczności lub organizacji pozarządowej musi być poprzedzona zawarciem umowy wolontariackiej. Ten dokument, który wyraźnie wskazuje prawa i obowiązki wolontariusza, może mieć formę ustną, gdy okres pracy wolontariackiej wyniesie do 30 dni, w przeciwnym wypadku umowa powinna zostać spisana i podpisana przez obie strony.

Obowiązki organizatora wolontariatu

Przepisy wyraźnie wskazują najważniejsze obowiązki, które będzie musiał wypełnić organizator wolontariatu, chodzi m.in. o:

  • obowiązek przeszkolenia wolontariusza w zakresie BHP,
  • zwrócenie kosztów (na żądanie wolontariusza), które poniósł on w związku z pełnieniem funkcji,
  • obowiązek opłacania podróży służbowych i wypłacania diet na zasadach obowiązujących pracowników.

W ramach współpracy organizator wolontariatu musi też sfinansować koszty wszelkich szkoleń, które wolontariuszowi będą niezbędne do wykonywania swojej funkcji, w przypadku dodatkowych kursów ich sfinansowanie nie jest obowiązkowe.

Ubezpieczenie

Warto także zadbać o sprawy związane z ubezpieczeniami. W przypadku ubezpieczenia NNW (od następstw nieszczęśliwych wypadków) zleceniodawca musi je obowiązkowo zawrzeć. Z kolei wykupienie ubezpieczenia OC (od odpowiedzialności cywilnej) leży w gestii organizatora wolontariatu.

Inne ważne zapisy umowy wolontariackiej

W wybranych umowach może się pojawić zapis o zgodzie na przetwarzanie wizerunku. Chodzi głównie o sytuacje, gdy zdjęcia z działań wolontariackich będą publikowane w prasie lub w materiałach wewnętrznych danej organizacji.

Zaświadczenie brania udziału w akcji

Po zakończeniu współpracy warto zadbać o zdobycie zaświadczenia potwierdzającego udział w działaniach wolontariackich. Taki dokument oraz opinię (czyli coś podobnego do referencji) zleceniodawca ma obowiązek wydać na życzenie ze strony wolontariusza.

Wolontariat - praca z dziećmi

źródło zdjęcia: Getty Images / monkeybusinessimages

Wolontariat i kariera zawodowa

Czy warto wpisać wolontariat w CV? Specjaliści branży HR właściwie jednogłośnie odpowiadają na to pytanie twierdząco.

Z punktu widzenia rekrutera kandydat z doświadczeniem w wolontariacie jest osobą proaktywną, która potrafi dobrze organizować swój czas i świetnie pracować w grupie. Pracodawcy na pewno też docenią umiejętność radzenia sobie w sytuacjach konfliktowych i odpowiedzialność, która zazwyczaj cechuje każdego dobrego wolontariusza.

Wpisywanie wolontariatu i umiejętności, które się tam zdobyło, do dokumentów aplikacyjnych jest szczególnie polecane studentom lub absolwentom wyższych uczelni, którzy zazwyczaj nie mogą się jeszcze pochwalić pracą w ciekawych i rozwijających miejscach.

Wielu rekruterów podkreśla także fakt, że właśnie udział w wolontariacie może być kluczowym czynnikiem, który zadecyduje o przyjęciu do pracy konkretnego kandydata (jeśli konkurencyjne osoby mają podobne umiejętności i doświadczenie), tym bardziej jeśli pracodawca oprócz doświadczenia i umiejętności ceni także zaangażowanie społeczne.

Dowiedz się więcej: Wolontariat – sposób na zdobycie doświadczenia zawodowego

Wolontariusz jako darmowy pracownik?

Wśród ofert pracy i współpracy publikowanych w internetowych serwisach można także znaleźć ogłoszenia współpracy z firmą w formie bezpłatnego stażu czy też wolontariatu. Jeśli jednak autorem ogłoszenia jest komercyjna firma, która planuje obciążyć „wolontariusza” obowiązkami podobnymi do tych, które wykonują jego pozostali pracownicy, to mamy do czynienia z próbą oszustwa i znalezienia „darmowego pracownika”.

Wspomniana już w artykule Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie wyraźnie bowiem wskazuje, że umowę o wolontariat można podpisać wyłącznie z organizacją pożytku publicznego lub organem administracji publicznej. Taka umowa nie może być jednak podpisana z komercyjną firmą, która prowadzi działalność gospodarczą. Oczywiście, w takim przypadku staż albo praktyki są możliwe, słowo „wolontariat” zostaje jednak użyte w sposób mylący i nieuczciwy.

Wolontariat zwiększa konkurencyjność na rynku pracy!

E-wolontariat – nowoczesne wydanie wolontariatu

Wolontariat się zmienia i reaguje na zmiany życia potencjalnych wolontariuszy, którzy coraz częściej i coraz więcej czasu spędzają w Internecie. Odpowiedzią na taki styl życia jest e-wolontariat (inne nazwy to wolontariat online, wolontariat sieciowy), gdzie działania (częściowo lub w całości) realizowane są zdalnie i właśnie za pomocą globalnej sieci.

Co ważne, wolontariat online nie ma na celu zastąpienie wolontariatu tradycyjnego, rozszerza natomiast jego możliwości. To rozwiązanie dla osób, które chcą pomóc, ale nie mogą tego zrobić osobiście na przykład z powodu miejsca zamieszkania oddalonego od dużych miast albo z powodu braku wolnego czasu w dni powszednie.

Wiele form wolontariatu sieciowego ma charakter nieformalny, są one także maksymalnie uproszczone i dostosowane do odbiorców. Tutaj przykładem jest crowdfunding, czyli finansowanie społecznościowe ciekawych projektów o różnorodnym charakterze. Aby skorzystać z takiej możliwości, wystarczy odwiedzić konkretną stronę zbierającą oferty (np. Wspieram.to), zarejestrować się i wpłacić dowolną kwotę na wybrany projekt.

Ciekawą i nową formą e-wolontariatu jest także mikrowolontariat, polegający na realizacji prostych projektów, których wykonanie zajmie np. 15 minut. Taka forma pomocy organizacjom non-profit jest maksymalnie prosta i łatwa – wybrane projekty można wykonać na przykład na swoim telefonie komórkowym podczas dziesięciominutowej podróży autobusem do pracy.

ZOBACZ RÓWNIEŻ

 
Zobacz również