Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt - przyczyny, objawy, leczenie

Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt to choroba, której przyczyn trzeba szukać w niedorosłości organizmu dziecka i w środowisku. Jak z nią walczyć?

 
Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt - przyczyny, objawy, leczenie
Czym jest łojotokowe zapalenie skóry? / źródło zdjęcia: Getty Images / delectus

Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt zwykle budzi niepokój u rodziców, jednak jest to bardzo częsta przypadłość wieku niemowlęcego. To choroba, która dotyka również dorosłych. Nie wolno jednak jej lekceważyć. Czym jest i jakie są jej przyczyny? Jak rozpoznać początki ŁZS u niemowlaka i czy można je wyleczyć? Odpowiadamy!

Łojotokowe zapalenie skóry – co to jest?

Łojotokowe zapalenie skóry, zwane inaczej jako ŁZS to przewlekła, powracająca choroba skóry, której towarzyszą zmiany rumieniowo-złuszczające. Najczęściej występuje na skórze twarzy, głowy i klatki piersiowej.

Wśród przyczyn jej powstania wymienia się nadmierną aktywność gruczołów łojowych, choć może wystąpić również u osób, którym łojotok jest nieznany. Drugą przyczyną jest nadwrażliwość immunologiczna na obecność grzyba drożdżopodobnego z rodzaju Malassezia.

Zmiany skórne najczęściej swędzą, pieką oraz mogą przybrać postać wyprysków z wysiękiem. Nie są to jednak dolegliwości, które występują stale. Mogą pojawiać się np. podczas upałów czy podczas intensywnego pocenia się w innych okresach.

Kiedy sebum jest zbyt dużo, skóra zaczyna reagować podrażnieniem. Oprócz ilości łoju znaczenie ma także jego skład. W okresie dojrzewania skład sebum pod wpływem hormonów zmienia się – rośnie w nim zawartość trójglicerydów. Właśnie to jest przyczyną nie tylko łojotoku, ale również trądziku młodzieńczego.

Dowiedz się więcej: Trądzik niemowlęcy – przyczyny, objawy, leczenie

Przyczyny ŁZS

ŁZS może dotknąć osoby w każdym okresie życia – nie jest to tylko przypadłość osób młodych, w wieku dojrzewania.

Na ogół jest to schorzenie niezagrażające życiu. Niemniej szczególną ostrożność powinny zachować osoby, które chorują na cukrzycę, zapalenie trzustki czy inne schorzenia obniżające odporność. Odnosi się to również do osób cierpiących na depresję, padaczkę czy chorobę Parkinsona.

Okazuje się, że łojotokowe zapalenie skóry częściej występuje u osób cierpiących na schorzenia neurologiczne. Nadużywanie alkoholu, nadmierny i przewlekły stres czy zaburzenia odżywiania również mogą przyczynić się do jej wystąpienia.

Innymi czynnikami, które wzmagają tę chorobę to:

  • niewłaściwa pielęgnacja skóry,
  • przegrzanie skóry na słońcu,
  • zanieczyszczenie powietrza,
  • podrażnienie skóry przez konserwanty znajdujące się w kosmetykach lub jedzeniu.

Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt

Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt to jedna najczęstszych chorób skóry, podobnie jak atopowe zapalenie skóry czy pieluszkowe zapalenie skóry.

Choroba ta w przypadku niemowląt, jak też w przypadku dorosłych, wiąże się z nieprawidłową pracą gruczołów łojowych. ŁZS u maluchów wywołują też zakażenia drożdżakami.

Tego typu zapalenie skóry u tak małych dzieci to jednak także predyspozycja wiekowa – skóra niemowlaka jest prawie dwukrotnie cieńsza od skóry osoby dorosłej. Z uwagi, że jest tak bardzo delikatna, codzienna ekspozycja na kontakt z bakteriami i wirusami, substancjami chemicznymi w kosmetykach, słońcem może sprawiać, że dochodzi do nieładnie wyglądających podrażnień.

Utrata ciepła czy przegrzanie również powodują, że skóra broni się, reagując różnymi schorzeniami dermatologicznymi.

ŁZS u niemowląt może mieć dwojaką postać:

  • ciemieniuchy, czyli miękkich, tłustych, żółtawych łusek na głowie,
  • zapalenia pieluszkowego – w postaci łuszczących się plam w okolicach pachwin, podbrzusza czy miejsc intymnych.

ŁZS zanika najczęściej do 1. roku życia. Tak jak w przypadku osób dorosłych, najczęściej stanowi dolegliwość estetyczną. W przypadku nasilonych oraz rozległych zmian należy zasięgnąć porady specjalisty.

Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt - ciemieniucha jest częstym objawem

źródło zdjęcia: Getty Imagesrussaquarius

Przyczyny łojotokowego zapalenia skóry u niemowląt

Nie można jednoznacznie wskazać przyczyny występowania łojotokowego zapalenia skóry. Występuje ono w zasadzie u każdego noworodka.

Oprócz wymienionych już przyczyn ŁZS wymienia się także:

  • zaburzenia hormonalne – nadmierne wytwarzanie łoju pod wpływem androgenów matki bądź własnych dziecka w pierwszych tygodniach życia,
  • wystąpienie na skórze dziecka drożdżaków, w tym z przewodu pokarmowego – C. albicans.

Łojotokowe zapalenie skóry u dzieci częściej występuje latem, kiedy gruczoły łojowe pracują intensywniej.

ŁZS może również być wywołane przez nieprawidłową pielęgnację niemowlaka – zbyt silne detergenty, w których pierzemy ubranka czy też kosmetyki, które w swoim składzie zawierają barwniki lub inne substancje, mogą podrażnić delikatną skórę dziecka.

Kiedy należy się martwić?

W zasadzie ciemieniucha nie jest niebezpieczna. Nie swędzi i nie piecze, może być jednak początkiem stanu zapalnego skóry. Może się ona rozszerzyć na dalszą część twarzy, okolic małżowin usznych, szyję, a nawet w okolice klatki piersiowej. Dlatego też należy być czujnym i bacznie obserwować malucha.

W przypadku zapalenia pieluszkowego może ono przybrać postać ostrego stanu zapalnego w miejscach przylegania pieluszki. Zaniedbanie tak nasilonych objawów może nawet doprowadzić do powstania rozpadlin w fałdach pachwinowych oraz międzypośladkowych, czy też wystąpienia wtórnego zakażenia.

Ponadto należy być uważnym w przypadku uogólnionego łojotokowego zapalenia skóry, któremu towarzyszy biegunka czy nawracające infekcje skóry oraz narządów wewnętrznych. Takie objawy mogą wskazywać na chorobę Leinera.

Dowiedz się więcej: Pieluchy od A do Z – rodzaje pieluszek dla dzieci

Sposoby na łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt

Zanim sięgniemy po środki farmakologiczne, warto przy użyciu domowych sposobów spróbować poradzić sobie z problemem ŁZS. Czy możemy też podjąć działania prewencyjne, dzięki którym ustrzeżemy naszego bobasa przed tym schorzeniem?

Właściwa pielęgnacja skóry

Jeśli chcemy zminimalizować ryzyko pojawienia się schorzenia u dziecka lub złagodzić jego objawy, istotne jest, by:

  • w odpowiedni sposób dbać o higienę miejsc zmienionych chorobowo,
  • podejmować działanie już przy pierwszych, małych zmianach,
  • używać kosmetyków dedykowanych dla tego typu skóry,
  • nie dopuszczać do stanów zapalnych skóry.

Ważna jest tutaj zatem codzienna pielęgnacja – mycie skóry delikatnymi preparatami dostosowanymi do wieku dziecka, a także dokładne jej osuszanie. Dodatkowo musimy zadbać o częste zmienianie pieluszek, a także stosować odpowiednio tłusty krem ochronny, który zabezpiecza skórę przed podrażnieniami.

Kiedy na skórze głowy dziecka pojawią się pierwsze zmiany, należy delikatnie je wyczesywać przy użyciu miękkiej szczoteczki niemowlęcej, po uprzednim natłuszczeniu łusek.

Dowiedz się więcej: Krem z filtrem dla niemowląt – jak wybrać najlepszy?

Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt - ważna jest pielęgnacja np. szczotkowanie skóry na główce

źródło zdjęcia: Getty Images / Foremniakowski

Domowe sposoby na ŁZS u niemowląt

W przypadku ciemieniuchy przed umyciem główki należy natłuścić skórę głowy, używając spożywczej oliwy z oliwek lub oleju lnianego. Następnie nakładamy cienką bawełnianą czapeczkę i musimy odczekać przynajmniej 30 min.

Możemy również zastosować samodzielnie zrobiony peeling. Przygotowujemy go z rozmoczonych w wodzie płatków owsianych bądź otrębów pszenicznych. Wcieramy go w skórę przed kąpielą. Preparat działa zmiękczająco na naskórek oraz delikatnie go ściera. Te metody są również całkowicie bezpieczne dla naszego maleństwa i pomagają bezboleśnie pozbyć się problemu.

Dowiedz się więcej: Naturalna pielęgnacja skóry dziecka (metody, kosmetyki i porady)

Czy i kiedy konieczne są leki?

Kiedy domowe sposoby nie przynoszą efektu, należy wówczas kupić w aptece specjalne produkty kosmetyczno-lecznicze, które zawierają kwas acetylosalicylowy, siarczek selenu czy mocznik.

Możemy stosować kompresy z oliwą salicylową – Salicylol 5%, której substancją czynną jest również olej rycynowy. Może działać jednak drażniąco na skórę.

Kiedy podłożem zmian chorobowych jest zakażenie grzybicze, stosujemy wówczas np. krem Clotrimazolum 1%. Substancję czynną jest klotrymazol. Jak wiele leków, może powodować uczulenia.

Pamiętajmy jednak, że przed użyciem jakiegokolwiek środka, należy skonsultować się z lekarzem.

Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt to w zasadzie łagodna choroba. Niemniej, ważna jest codzienna, odpowiednia pielęgnacja i baczne obserwowanie malucha. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości należy skonsultować się ze specjalistą, by wdrożył odpowiednie preparaty.

ZOBACZ RÓWNIEŻ

 
  • O autorze
  • Ostatnie artykuły
Elzbieta Tchorowska Elzbieta Tchorowska [+ info]

Absolwentka Politechniki Wrocławskiej na kierunku Informatyka. Zawodowo zajmuje się Project Managementem i prowadzi niewielką agencję marketingową Numnet zajmująca się kreacją contentu na strony internetowe. Interesuje się tematyką finansów i oszczędzania oraz wszystkim, co pozwala usprawnić nadzór nad budżetem domowym. Prowadzi autorski blog Wszystko o Pieniadzach.

Zobacz również