Karencja kredytu - co to jest i czy warto skorzystać z takiego rozwiązania

Karencja kredytu to czasowe zawieszenie spłaty części kapitałowej rat. Wyjaśniamy, na czym polega oraz kiedy jest korzystna dla kredytobiorcy.

 
Karencja kredytu - co to jest i czy warto skorzystać z takiego rozwiązania
Karencja kredytu opłacalna jest tylko w niektórych przypadkach

Karencja kredytu to pojęcie, z którym powinien zapoznać się każdy, kto zaciąga większy kredyt w banku, w szczególności kredyt hipoteczny lub mieszkaniowy. Dzięki temu rozwiązaniu można przez pewien czas płacić niższe raty kredytowe. Warto wiedzieć, na czym dokładnie polega karencja w spłacie kredytu, kiedy zwykle się z niej korzysta, a także, w jakich sytuacjach jest dla kredytobiorcy opłacalna.

Czym dokładnie jest karencja kredytu

Pod hasłem karencja kredytu kryje się po prostu czasowe odroczenie spłaty części rat. Możliwość taka jest uruchamiana na wniosek kredytobiorcy lub jest narzucona przez bank w określonych okolicznościach. Usługa oferowana jest zwykle przy kredytach hipotecznych, choć niektóre banki umożliwiają skorzystanie z niej także przy innych kredytach np. gotówkowych lub samochodowych.

Wyróżnia się dwa rodzaje karencji w spłacie kredytu:

  1. Kiedy odroczona jest spłata części kapitałowej rat (płaci się jedynie część odsetkową);
  2. Kiedy odroczona jest spłata części odsetkowej rat (wówczas należy spłacać wyłącznie część kapitałową).

Najczęściej stosowana przez banki jest karencja w spłacie części kapitałowej kredytu. W przypadku kredytu zaciągniętego na zakup nieruchomości, rata kredytu hipotecznego zostaje więc czasowo obniżona do samej części odsetkowej, natomiast część kapitałową spłaca się później.

Kiedy stosowana jest karencja w spłacie kredytu?

Karencja kredytu zwykle znajduje zastosowanie w dwóch sytuacjach:

  1. Na wniosek kredytobiorcy,
  2. Jako standardowe rozwiązanie przy wypłacie kredytu w transzach.

Zawieszenie spłaty raty kapitałowej na wniosek kredytobiorcy jest możliwe tylko przy niektórych kredytach i wyłącznie po spełnieniu przez kredytobiorcę określonych warunków. Banki najczęściej umożliwiają karencję osobom, które już spłaciły w terminie określoną liczbę rat, a także nie mają wobec banku żadnych zaległości.

Alternatywnym rozwiązaniem są tzw. wakacje kredytowe – jest to usługa świadczona również na wniosek kredytobiorcy i polegająca na  przesunięciu w czasie spłaty określonej liczby rat w całości, a więc zarówno ich części kapitałowej, jak i części odsetkowej.

W opisanym wyżej przypadku stosowany jest zwykle krótki okres karencji – kredyt należy znowu normalnie spłacać już po kilku miesiącach, ponieważ karencja udzielana jest zwykle od 1 do maksymalnie 12 miesięcy.

Karencja w spłacie kapitału przy wypłacie kredytu w transzach jest stosowana przez banki rutynowo (jest narzucana kredytobiorcom) i najczęściej dotyczy kredytów na zakup nieruchomości na rynku pierwotnym, które są dopiero w budowie.

Dowiedz się więcej: Kredyt na budowę domu krok po kroku >>

Następne transze wypłacane są na kolejnych etapach realizacji inwestycji, która średnio trwa około 2-3 lat. W tym czasie kredytobiorca płaci jedynie część odsetkową kredytu, a dopiero po wypłacie ostatniej transzy jego rata wzrasta o część kapitałową. Obniżenie wysokości rat w czasie realizacji inwestycji ma w założeniu zapewnić środki kredytobiorcy na wykończenie domu lub mieszkania.

Okres karencji kredytu hipotecznego na zakup nieruchomości na rynku pierwotnym wypłacanego w transzach wynosi nawet do 36 miesięcy.

Dowiedz się więcej: Jak kupić mieszkanie na rynku pierwotnym >>

Konsekwencje karencji w spłacie kredytu

Odroczenie spłaty części kapitałowej oznacza, że przez określony czas kredytobiorca musi spłacać jedynie część odsetkową rat. Kapitał kredytu pozostały do spłaty jest wciąż na tym samym poziomie, a jego spłata jest jedynie przesunięta w czasie.

Na pierwszy rzut oka rozwiązanie prowadzi do dość oczywistych konsekwencji: przez okres karencji płaci się po prostu niższe raty, a potem w normalnej wysokości.

Warto jednak zwrócić uwagę na pewne różnice, jeśli weźmie się pod uwagę dwa rodzaje kredytu hipotecznego: z ratami równymi i ratami malejącymi.

Dowiedz się więcej: Rata kredytu: równa czy malejąca? >>

Karencja kredytu hipotecznego z ratami równymi

W tym przypadku zasada spłaty kredytu jest prosta – przez cały okres kredytowania rata kredytu jest w dokładnie takiej samej wysokości. Jednak poszczególne składowe raty zmieniają się na kolejnych etapach spłaty – początkowo większą część raty stanowi część odsetkowa, która stopniowo maleje, dlatego pod koniec okresu spłaty kredytu spłaca się głównie kapitał.

W przypadku tego rodzaju kredytu zastosowanie karencji w spłacie części kapitałowej na początku jego spłaty jest dla kredytobiorcy mało opłacalne. Rzeczywistą różnicę w wysokości rat odczuje on dopiero wtedy, gdy z karencji skorzysta pod koniec okresu umowy kredytowej, gdy lwią część jego rat będzie stanowił właśnie kapitał.

Karencja kredytu hipotecznego z ratami malejącymi

Raty malejące oznaczają, że ich wysokość z miesiąca na miesiąc systematycznie ulega zmniejszeniu. Nieco inaczej jednak ulega zmianie wartość składowych rat, ponieważ część kapitałowa nie zmienia się w ogóle (w każdej racie jest ona w tej samej wysokości), natomiast zmniejszeniu ulega jedynie część odsetkowa.

W przypadku tego rodzaju kredytu karencja w spłacie części kapitałowej może być więc korzystna w każdym momencie okresu spłaty kredytu. Może być dla kredytobiorcy odciążeniem zarówno na początku spłaty, gdy raty w ogóle są najwyższe, jak również pod koniec spłaty kredytu, gdy spłaca się głównie kapitał.

Wady i zalety karencji w spłacie kredytu

Karencja kredytu budzi najwięcej kontrowersji wśród osób, którym bank takie rozwiązanie narzuca, czyli w przypadku kredytu hipotecznego wypłacanego w transzach. Wówczas wielu kredytobiorców wskazuje dwie podstawowe wady odroczenia spłaty części kapitałowej rat:

  • karencja zwykle wydłuża okres kredytowania,
  • karencja podnosi koszty całkowite kredytu.

Niestety z takiej obowiązkowej karencji kredytu nie zawsze można tak po prostu zrezygnować, nawet jeśli jest się gotowym spłacać raty w pełnej wysokości, zanim otrzyma się pełną kwotę kredytu (i zanim finansowana nieruchomość w ogóle powstanie). Zwykle karencja jest skracana jedynie w przypadku, gdy inwestycja skończy się przed czasem lub po wcześniejszym uruchomieniu całej kwoty kredytu.

Dla osób korzystających z karencji „na życzenie” powyższe wady zwykle nie mają znaczenia. O możliwość taką wnioskują przecież dlatego, że potrzebują, zwykle ze względów finansowych, zmniejszyć czasowo wysokość swojej raty bez względu na koszty. Dla nich najważniejszą zaletą tego rozwiązania jest zmniejszenie obciążeń finansowych bez żadnych konsekwencji.

W przypadku zwykłego opóźniania się w spłacie rat, konsekwencje te byłyby natomiast bardzo poważne, począwszy od postępowania windykacyjnego, przez naliczanie odsetek za opóźnienie, po negatywne wpisy w BIK i BIG.

Dowiedz się więcej: Różnice między BIG a BIK >>

Osoby zamierzające złożyć wniosek o karencję w spłacie rat kapitałowych powinny jednak dobrze przeanalizować korzyści wynikające z zastosowania tego rozwiązania w ich konkretnym przypadku. Zakres korzyści zależy tutaj od wielu czynników, m.in. od rodzaju kredytu (raty równe czy malejące) oraz momentu jego spłacania.

Co jest lepsze – karencja kredytu czy wakacje kredytowe?

Chcąc odpocząć od płacenia wysokich rat kredytu hipotecznego, można skorzystać z karencji kredytu lub z wakacji kredytowych. W przypadku bardzo trudnej sytuacji finansowej wakacje kredytowe, które odraczają termin spłaty rat w całości, bywają dla wielu osób korzystniejsze niż jedynie odroczenie spłaty części kapitałowej rat.

Warto jednak pamiętać, że odroczone raty, tak czy owak, będzie trzeba kiedyś zapłacić, jednak wówczas będą do nich doliczone kolejne odsetki. W przypadku karencji koszt odroczenia jest nieco niższy. Ogólnie specjaliści zalecają, by z powyższych rozwiązań korzystać jedynie w sytuacjach podbramkowych, gdy nie ma innych możliwości wyjścia z przejściowych problemów finansowych.

ZOBACZ RÓWNIEŻ

 
Zobacz również