Krok po kroku: Pesel dla obcokrajowca

Obcokrajowiec bez numeru PESEL może używać numeru paszportu lub innego dokumentu. Czasem jednak rodzi to spore problemy. Jak uzyskać PESEL dla obcokrajowca?

Krok po kroku: Pesel dla obcokrajowca

Cudzoziemcy niekiedy mogą automatycznie otrzymać numer PESEL. Dzieje się tak, gdy zameldują się w Polsce i jednocześnie spełnią określone warunki.

Spora część obcokrajowców nie może jednak liczyć na taki przywilej, a wtedy zaczynają się kłopoty. Dlaczego? Choć prawo daje możliwość potwierdzania tożsamości w inny sposób, np. przez podanie numeru paszportu to niektóre instytucje zdają się tego nie zauważać. Jak zatem uzyskać PESEL dla obcokrajowca?

Kto uzyska PESEL automatycznie?

PESEL jest zagwarantowany dla cudzoziemców, którzy zameldują się w Polsce i jednocześnie spełnią dodatkowe warunki:

  • PESEL dla obywatela UE jest nadawany, gdy dysponuje prawem stałego pobytu (podobnie traktowani są obywatele państw Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu i Konfederacji Szwajcarskiej),
  • PESEL dla dziecka cudzoziemca oraz jego małżonka i rodziców jest przyznawany, jeśli cudzoziemiec dysponuje prawem stałego pobytu i jest obywatelem Unii Europejskiej, państwa należącego do Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu lub Konfederacji Szwajcarskiej. Przy czym: rodzice lub dzieci powyżej 21 roku życia uzyskają PESEL tylko, gdy pozostają na utrzymaniu cudzoziemca lub jego małżonka,
  • PESEL dla Ukraińca lub obywatela innego kraju, niewymienionego wcześniej, jest nadawany, gdy dysponuje on zezwoleniem na pobyt stały,
  • PESEL dla rezydenta długoterminowego UE jest przyznawany, gdy posiada on zgodę na pobyt,
  • PESEL jest również wydawany uchodźcom, azylantom lub obcokrajowcom posiadającym ochronę uzupełniającą,
  • PESEL mogą też uzyskać cudzoziemcy posiadający zgodę na pobyt tolerowany, zgodę na ochronę czasową, zgodę na pobyt ze względów humanitarnych,
  • PESEL przyznaje się także rodzinie cudzoziemca, który posiada status uchodźcy lub ochronę uzupełniającą (w tym: małżonkowi, dzieciom, dzieciom powyżej 21 roku życia i rodzicom, których utrzymuje cudzoziemiec lub jego małżonek.

Wniosek o PESEL dla cudzoziemca i podstawa prawna we wniosku

Cudzoziemcy, którzy nie mogą zameldować się w Polsce lub nie spełniają wymienionych wcześniej warunków dodatkowych, mogą uzyskać numer PESEL na swój wniosek (tutaj można pobrać druk wniosku o PESEL dla obcokrajowca udostępniony przez Ministerstwo Cyfryzacji).

Numeru PESEL nie można jednak dostać ot tak. Urząd wymaga podania podstawy prawnej ubiegania się o PESEL, a to w dużej części przypadków jest niemożliwe. Sprawdźmy, dlaczego tak jest?

W sprawach regulowanych ustawą o świadczeniach społecznych oraz ustawą o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych cudzoziemiec może posługiwać się odpowiednio: numerem dowodu osobistego lub paszportu oraz numerem dokumentu potwierdzającego tożsamość – nie ma więc konieczności posiadania numeru PESEL.

Do celów podatkowych (deklaracja PIT) należy podać numer identyfikacyjny nadany jej do celów podatkowych lub ubezpieczeń społecznych w kraju, w którym ma ona miejsce zamieszkania – polskie organy skarbowe nie wymagają podawania numeru PESEL.

Rozpoczynając kształcenie w polskiej uczelni można posługiwać się numerem dokumentu potwierdzającego tożsamość i podawać kraj wydania dokumentu tożsamości – tu także nie ma potrzeby posiadania numeru PESEL.

Czy zatem zachodzi w ogóle przypadek, gdy można podać podstawę prawną wnioskowania o numer PESEL?

PESEL jest konieczny przy ubieganiu się o prawo jazdy (podstawa prawna: rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie wzorów dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, par. 2 pkt. 1. oraz załącznik nr 1 do rozporządzenia, pkt. II.2.1.4.4d).

Drugą sytuacją, w której żąda się od cudzoziemca numeru PESEL jest wpis do Krajowego Rejestru Sądowego (podstawa prawna: art. 35 pkt 1 ustawy o krajowym rejestrze sądowym).

W pozostałych przypadkach, gdy ktokolwiek żąda od obcokrajowca podania numeru PESEL, ma obowiązek podania podstawy prawnej tego żądania.

Gdzie zgłosić się po numer PESEL dla obcokrajowca?

Wypełniony wniosek należy złożyć w urzędzie gminy właściwym dla miejsca, w którym obcokrajowiec chce być zameldowany.Drugim miejscem składania wniosków o PESEL jest Urząd Dzielnicy Śródmieście miasta stołecznego Warszawy. Tutaj wniosek mogą złożyć obcokrajowcy, którzy nie pracują lub ich pracodawcy mają siedzibę za granicą.

Ważne! Wniosek o wydanie numeru PESEL należy złożyć osobiście lub przez pełnomocnika. Przy składaniu wniosku należy okazać dokument potwierdzający tożsamość.

Wydanie numeru PESEL dla obcokrajowców jest bezpłatne.

ZOBACZ RÓWNIEŻ

  • O autorze
  • Ostatnie artykuły
Anna Nowak Anna Nowak [+ info]

Na łamach portali internetowych relacjonuje zmiany na rynku pracy. Z uwagą przygląda się ofertom zatrudnienia, poszukując ich mocnych i słabych stron. Sprawdza, co spędza sen z powiek HR-owców. Dostarcza inspiracji niezdecydowanym i odkrywa sposoby osiągania celów zawodowych. Jako redaktor portalu KarieraKobiety.pl wspiera aktywność zawodową i emancypację finansową kobiet. Po godzinach – amatorka zdrowej kuchni, pasjonatka fotografii i sketchnotingu.

Zobacz również